Koncentrat perfumeryjny – co to jest?

Koncentrat perfumeryjny to skomponowana mieszanina materiałów zapachowych, przygotowana zgodnie z konkretną recepturą.

W branżowej terminologii można spotkać określenia takie jak fragrance compound, perfume compound, fragrance concentrate, compound oil czy perfume oil.

IFRA definiuje fragrance compound jako mieszaninę kilku indywidualnych substancji zapachowych, która może zawierać również stabilizatory i rozpuszczalniki wspomagające działanie mieszaniny.

Dopiero z takiego koncentratu przygotowuje się finalny produkt konsumencki, łącząc go na przykład z alkoholem, wodą i innymi składnikami technologicznymi.

To dwa bardzo podobnie brzmiące, ale zupełnie różne pojęcia.

Koncentrat perfumeryjny to sama mieszanina zapachowa.

Koncentracja perfum mówi natomiast, jaki udział ta mieszanina stanowi w gotowym produkcie.

Nie istnieje jedna uniwersalna receptura. Koncentrat może zawierać od stosunkowo niewielkiej do bardzo dużej liczby materiałów.

W praktyce koncentrat może więc zawierać jednocześnie naturalny olejek bergamotowy, absolut jaśminu, aromachemicals, piżma, materiały drzewne i rozmaite elementy budujące akordy zapachowe.

Takie określenie bywa używane potocznie, ale może być mylące.

Koncentrat nie musi składać się wyłącznie z naturalnych olejków eterycznych. Współczesna kompozycja perfumeryjna może zawierać szeroką paletę naturalnych i syntetycznych materiałów.

IFRA dopuszcza również obecność stabilizatorów i rozpuszczalników, które poprawiają funkcjonowanie samego fragrance compound.

Dlatego określenie „100% olejek zapachowy” nie powinno być automatycznie interpretowane jako „100% naturalnych olejków eterycznych”.

Proces rozpoczyna się od receptury, czyli dokładnego określenia materiałów oraz ich proporcji.

Poszczególne składniki są następnie precyzyjnie odważane i łączone w jedną mieszaninę.

Taki proces branża określa jako compounding. IFRA definiuje go jako proces tworzenia fragrance compound poprzez mieszanie indywidualnych substancji zapachowych.

Powstała mieszanina może być następnie oceniana olfaktorycznie, kontrolowana pod kątem parametrów technicznych i przygotowana do dalszego użycia w konkretnym typie produktu.

Teoretycznie tak, ale nie należy zakładać, że marki zawsze robią to w ten sposób.

Jeśli dokładnie ten sam koncentrat zostanie użyty w różnych proporcjach, można uzyskać produkty o różnym poziomie koncentracji.

W praktyce jednak EDT, EDP i Parfum jednej linii bardzo często mają także zmodyfikowane receptury.

Marka może zmienić proporcje materiałów, główne akordy, opening czy bazę, a nie tylko zwiększyć ilość tego samego koncentratu.

Dlatego EDP nie należy traktować automatycznie jako „tego samego EDT z mniejszą ilością alkoholu”.

Nie można odpowiedzieć jednym słowem dla wszystkich koncentratów.

Koncentrat jest odrębną mieszaniną od finalnego produktu alkoholowego. Główny etanol stanowiący bazę EDP czy EDT dodaje się zwykle na etapie przygotowywania gotowego produktu.

Sam fragrance compound może jednak zawierać rozpuszczalniki technologiczne, jeśli są potrzebne do prawidłowego funkcjonowania konkretnych materiałów.

IFRA właśnie dlatego definiuje koncentrat jako mieszaninę, która może zawierać dodatkowe stabilizatory i solvents.

Współczesny koncentrat perfumeryjny najczęściej nie jest wyborem „albo naturalne, albo syntetyczne”.

Obie grupy materiałów mogą pełnić różne funkcje i wzajemnie się uzupełniać.

Naturalne ekstrakty mogą wnosić wyjątkowo złożone profile, których nie da się sprowadzić do jednej cząsteczki.

Z kolei molekuły zapachowe pozwalają budować efekty, zwiększać powtarzalność, dyfuzję, stabilność albo tworzyć zapachy, których nie można uzyskać poprzez prostą ekstrakcję rośliny.

Naturalność nie jest więc prostą skalą jakości koncentratu.

Może zawierać materiały pełniące funkcję fiksującą, ale nie oznacza to, że każda receptura posiada jeden osobny składnik podpisany jako „utrwalacz”.

Jak wyjaśniamy w haśle Fiksatyw, fiksacja może być efektem wielu materiałów oraz ich wzajemnych interakcji.

Niektóre żywice, piżma i materiały drzewne mogą jednocześnie pachnieć, budować bazę i wpływać na profil parowania.

Termin maceracja perfum jest używany w kilku kontekstach, dlatego warto być precyzyjnym.

Po zmieszaniu materiałów koncentrat może być pozostawiony na określony czas przed dalszym wykorzystaniem, a gotowa mieszanina alkoholowa również może przechodzić etap dojrzewania.

Dokładny proces zależy od producenta, receptury i technologii produkcji.

Nie istnieje więc jedna uniwersalna zasada „każdy koncentrat musi dojrzewać X tygodni”.

Nie należy zakładać, że tak.

Koncentrat jest materiałem przeznaczonym do dalszej formulacji. Zawiera wiele składników, których dopuszczalne poziomy stosowania zależą od kategorii finalnego produktu.

IFRA określa ograniczenia dla wielu materiałów właśnie w odniesieniu do gotowego produktu i jego sposobu stosowania.

To, że surowiec pachnie jak perfumy, nie oznacza więc, że jest przeznaczony do bezpośredniej aplikacji na skórę w pełnym stężeniu.

Nie należy oczekiwać identycznego odbioru.

Stężenie i rodzaj nośnika wpływają na sposób, w jaki materiały odparowują i trafiają do powietrza.

Bardzo skoncentrowana mieszanina może wydawać się ciężka, zwarta lub mniej dyfuzyjna niż ten sam materiał odpowiednio przygotowany jako gotowe perfumy alkoholowe.

Dlatego koncentrat ocenia się również w docelowej bazie produktu, a nie wyłącznie w postaci nierozcieńczonej.

Nie jest to gwarancja.

Przy tej samej formule wyższy udział koncentratu może zwiększyć ilość materiału pozostającego po aplikacji.

Rzeczywista trwałość perfum zależy jednak również od rodzaju zastosowanych molekuł, konstrukcji bazy, lotności materiałów oraz całego układu formuły.

Bardzo lotny koncentrat nie stanie się automatycznie wielogodzinnym beast mode wyłącznie dlatego, że zastosowano go w większym procencie.

Odlewka perfum zawiera porcję gotowych perfum pobranych z większego flakonu, a nie osobno zakupiony nierozcieńczony koncentrat perfumeryjny.

Jeśli z oryginalnego flakonu EDP wykonuje się prawidłową dekantację, do mniejszego atomizera trafia ten sam gotowy produkt EDP.

Nie dodaje się do niego alkoholu, wody ani osobnego koncentratu, o ile mówimy o zwykłej prawidłowej odlewce.